از جملهء نقاط ضعف مسلمانان اينكه : 1 - اختلاف در ميان سنّى و شيعه ، اختلاف در ميان احكام و ملّتهايشان ، اختلاف در ميان دو حكومت عثمانى و ايران ، اختلاف در ميان عشاير و اختلاف در ميان علما و حكومت . 2 - جهل و بيسوادى كه تقريباً همهء مسلمانان - جز اندكى - را دربرگرفته بود . 3 - افسردگى و به ياد تحصيل و معرفت نبودن و هشيارى نداشتن . 4 - ترك دنيا به طور كلّى و روى آوردن به آخرت و عمل فقط براى آن . 5 - ديكتاتورى حاكمان و استبداد فراگير . 6 - ناامن بودن راهها و گسسته بودن ارتباطات مگر كمى . 7 - نداشتن بهداشت عمومى حتّى اين كه طاعون و و با پيوسته همه جا تلفات زيادى برجا مىگذاشت بطورى كه تقريباً در هر نوبتى دهها هزار انسان را از بين مىبرد . 8 - خرابى شهرها و خشكى بيابانها و كم آبى و خشكى رودها و كمى كشت‌زارها . 9 - هرج و مرج ادارى كه نه نظامى و نه مقياس و ميزانى و نه قانونى در كار بود ، چرا كه مسلمانان با آن كه از ظاهر و لفظ قرآن نهايت بزرگداشت را داشتند ولى نسبت به عمل به قوانين آن گويا قرآنى در ميانشان نبود . 10 - اقتصاد بىسامان بحدّى كه فقر در سراسر بلاد مسلمين سايه افكنده بود . 11 - نبودن ارتش منظّم به معنى واقعى و نبودن اسلحهء كافى و فرسودگى اسلحهء موجود . 12 - / حقير شمردن زنان و پايمال كردن حقّ آنان .